Zagadnienie przyczynowości w praktyce medycznej rozważane na gruncie epistemologii w oparciu o dzieła doktora Władysława Biegańskiego (streszczenie) - Michał Marian Skoczylas

dr n. med. Michał Marian Skoczylas - Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie, Zakład Diagnostyki Obrazowej i Radiologii Interwencyjnej

    Prace naukowe doktora Władysława Biegańskiego pomagają lekarzom zrozumieć znaczenie przyczyny chorób i poznać sposoby rozumowania umożliwiające ich określenie oraz zastosowanie tej wiedzy w praktyce klinicznej. Problem przyczyny Biegański wiązał z zasadą celowości zajmującą ważne miejsce w jego doktrynie nazwanej prewidyzmem. Do najważniejszych dzieł o tej tematyce należą „Pojęcie przyczynowości w biologii”, „Teorya poznania ze stanowiska zasady celowości”, „O celowości w zjawiskach patologicznych” oraz „Zasady logiki ogólnej” i „Teorya logiki”. Podstawy logiki zawarł Biegański w „Podręczniku logiki i metodologii ogólnej dla szkół średnich i dla samouków”. Analiza problemu przyczynowości w odniesieniu do stanowisk myślicieli i badaczy, m.in. Arystotelesa, Davida Hume’a, Johna Stuarta Milla, Rudolfa Virchowa i Jana Tura, oraz własnych doświadczeń zawodowych pozwoliła Biegańskiemu na dogłębną charakterystykę jego istoty i znaczenia w medycynie. Wykorzystał do niej zdobycze filozofii, w tym szczególnie logiki w zakresie rozumowania naukowego, nauk przyrodniczych i statystyki, które są pomocne w poznawaniu świata, organizmu ludzkiego i jego chorób.

dr n. med. Michał Marian Skoczylas

Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie
Zakład Diagnostyki Obrazowej i Radiologii Interwencyjnej